NEURO-TALKS / ΝΕΥΡΟ-ΔΙΑΛΟΓΟΙ

Η ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΗ ΠΟΥ ΡΥΘΜΙΖΕΙ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΝΟΜΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΟΥ ΒΑΡΟΥΣ.
Το ποσοστό σακχάρου που υπάρχει στο αίμα κατά 40% «ξοδεύεται» από τον εγκέφαλο για τις δικές του ανάγκες.
Ενώ όλα τα άλλα όργανα του σώματος χρειάζονται την βοήθεια της ινσουλίνης προκειμένου να πάρουνε το σάκχαρο για την ενέργεια που χρειάζονται, ο εγκέφαλος δεν το χρειάζεται.
Μπορεί κατευθείαν με τους δικούς του μηχανισμούς να αντλήσει όσο σάκχαρο από την περιφέρεια θέλει.
Αυτός είναι και ο λόγος που στις περισσότερες διαταραχές παχυσαρκίας έχουμε στην ουσία μια εγκεφαλική δυσλειτουργία η οποία με τις λεγόμενες ορμόνες του στρες (κορτιζόλη) επηρεάζει την περισσότερη παραγωγή σακχάρου ταυτόχρονα μπλοκάροντας την ινσουλίνη που χρειάζονται τα κύτταρα άλλων οργάνων.
Όλος αυτός ο φαύλος κύκλος δημιουργεί την ένταση στο άτομο για λήψη μεγαλύτερου ποσοστού τροφής άρα παχυσαρκίας.
Συνεπώς ο μεγάλος ρόλος που παίζεται σε ότι αφορά το υπέρβαρος βρίσκεται κάπου στον εγκέφαλο.

ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΟΥ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΑΧΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΗ ΟΦΕΙΛΕΤΑΙ ΣΕ «ΕΙΔΙΚΟΥΣ» ΑΔΕΝΕΣ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΠΟΥ ΠΑΡΑΓΟΥΝ ΟΡΜΟΝΕΣ ΕΙΔΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ «ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ» ΚΑΙ ΕΝΑΠΟΘΕΣΗ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΑΧΟΥΣ.
Από αδένες των οστών ξεκινά η παραγωγή των ορμονών οστεοκαλσίνης και αδεπονεκτίνης. Οι ορμόνες αυτές συντονίζουν μεταξύ άλλων το τοπικό πάχος και συμμετέχουν στην ρύθμιση της ινσουλίνης. Σε περιπτώσεις παχυσαρκίας έχουμε έτσι πέρα από τις βλάβες στα οστά (μεγάλες αρθρώσεις) και διαταραχής του ρυθμού, συντονισμού ινσουλίνης (φωτο).
Παράλληλα αναπτύσσεται ένας φαύλος κύκλος παχυσαρκία – γεροντικός διαβήτης – οστεοαρθρίτιδα που καθηλώνει όλο και περισσότερο τον ασθενή.

ΝΕΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ «ΣΤΙΓΜΑΤΙΖΟΥΝ» ΤΗΝ ΟΡΜΟΝΗ ΛΕΠΤΙΝΗ ΣΑΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ ΣΕ ΠΑΧΥΣΑΡΚΟΥΣ.
Γερμανοί ερευνητές σε αρθροσκοπήσεις στα γόνατα και ισχία βρήκαν πολύ υψηλά ποσοστά του νευροδιαβιβαστή «Λεπτίνη».
Η υπέρμετρη ύπαρξη της ορμόνης αυτής στις αρθρώσεις προκαλεί πολλαπλές φλεγμονές που καταστρέφουν τα στοιχεία του περιβάλλοντος της άρθρωσης και προκαλούν χρόνια αρθροπάθεια.
Η αρθροπάθεια αυτή επιτείνεται επικουρικά από το υπέρβαρος του ασθενούς, έτσι ώστε να ολοκληρώνεται η καταστροφή της γρήγορα.
Άρα στις περιπτώσεις αυτές η φαρμακευτική τροποποίηση της αγωγής οδηγεί σε μείωση του βάρους και ταυτόχρονα σε ελάττωση της αρθροπάθειας.

Η ΑΥΞΗΣΗ ΤΟΥ ΒΑΡΟΥΣ ΤΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΜΕΣΗΛΙΚΕΣ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΜΕΙΩΝΕΙ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ.
Οι Γάλλοι είναι ο φανατικότερος λαός της Γης σε ότι αφορά την καλοπέρασή τους και την ποιότητα ζωής. Και έχοντας πείρα σε αυτό, γνωρίζουν ότι η ποιότητα ζωής σημαίνει πρώτα απ’ όλα, υγιής εγκέφαλος.
Με γνώμονα αυτή την παράδοση οι επιστήμονές τους κατά διαστήματα εκτελούν εκτεταμένες πολυκεντρικές έρευνες με στόχο αυτό το θέμα. Έτσι, λοιπόν, το πανεπιστήμιο της Τουλούζης αυτή τη φορά αφού εξέτασε περίπου 2.300 μεσήλικες (32-62 ετών) για μια χρονική περίοδο πέντε χρόνων, συγκέντρωσε και εκτίμησε τα αποτελέσματα της σχέσης δείκτη βάρους σώματος και εγκεφαλικής λειτουργίας. Για την έρευνα αυτή, πέρα από τις κλινικές εξετάσεις, χρησιμοποιήθηκαν ειδικά ψυχομετρικά τεστ, που βοηθούσαν στην εκτίμηση του βαθμού ικανότητας της εγκεφαλικής λειτουργίας.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι στους μεσήλικες η αύξηση του βάρους του σώματος επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την εγκεφαλική γνωστική λειτουργία και μειώνει την ποιότητα ζωής. Ο μεγάλος αριθμός των εξετασθέντων δεν αφήνει στατιστικά περιθώρια για την αμφισβήτηση των αποτελεσμάτων.

Στο Μόναχο της Γερμανίας εφαρμόζεται ο διακρανικός μαγνητικός ερεθισμός σε συνδυασμό με τη χορήγηση ορλιστάτης για τη βουλιμική παχυσαρκία με επιτυχία. Τα θεραπευτικά σχήματα είναι παλιά, ο συνδυασμός είναι, όμως, καινούριος.
Χρησιμοποιώντας το φάρμακο ορλιστάτη σε κατάλληλη δοσολογία δημιουργούνται οι προϋποθέσεις εκείνες για την αποβολή λίπους μέσω του γαστρεντερικού σωλήνα, με τέτοιο τρόπο ώστε να μην απορροφάται από τον οργανισμό.
Παράλληλα, διεγείροντας σχηματισμούς του εγκεφάλου μέσω του διακρανικού μαγνητικού ερεθισμού παράγουν όλες εκείνες τις ενδορφίνες (ουσίες που φέρνουν ευχαρίστηση και ηδονή) στον εγκέφαλο, που μειώνουν ουσιαστικά το αίσθημα της πείνας.
Ο συνδυασμός αυτός φέρνει μια λογική μείωση του σωματικού βάρους, χωρίς καμία επιβάρυνση του παχύσαρκου.

ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΠΑΡΑ ΠΟΛΛΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ ΔΕΙΧΝΟΥΝ ΟΤΙ ΣΕ ΜΕΓΑΛΗ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΥΝ ΤΙΣ ΕΘΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΤΩΝ ΓΟΝΙΩΝ
Τα τελευταία χρόνια πληθώρα γερμανο-σουηδικών ερευνών έχει καταδείξει ότι πάρα πολύ συχνά καπνιστές γονείς «δημιουργούν» καπνιστές παιδιά. Το γεγονός αυτό έχει καταχωρηθεί και σε γερμανικές έρευνες, έχει, όμως, γίνει προσπάθεια να δοθεί μια εξήγηση, αν οφείλεται σε γενετική γενικά προδιάθεση ή αν συμβάλουν και άλλοι παράγοντες.
Νικοτίνη, αλκοόλ και παχυσαρκία είναι οι πιο συνηθισμένες εικόνες εθισμού, που αναπαράγονται με ραγδαίο ρυθμό, δηλαδή, σχεδόν με γεωμετρική πρόοδο στην κοινωνία μας.
Τον τελευταίο καιρό κάποια μαθηματικά μοντέλα έδειξαν ότι η νόσος αυτή είναι ασυνείδητα μεταδοτική σε μεγάλο αριθμό πληθυσμού. Οι γερμανο-σουηδικές παρατηρήσεις των ερευνών που έγιναν με το ανάλογο αντικείμενο κατέδειξαν ότι υπάρχει βάση σε αυτό το μαθηματικό μοντέλο.
Αναλύοντας αποτελέσματα και ανασκευάζοντας θεωρίες οι μεγάλες ερευνητικές ομάδες, οι οποίες κατέληξαν σε αυτά τα αποτελέσματα, έδωσαν δύο βασικές πιθανές εξηγήσεις για την εμφάνιση του φαινομένου.
Η πρώτη είναι της γονιδιακής και εμβρυϊκής μνήμης, ή όπως τελευταία είναι γνωστό, υπάρχουν στοιχεία ότι η βιοχημική μεταβίβαση κάποιων μνημονικών καταστάσεων από γονίδιο σε γονίδιο υφίσταται. Η δεύτερη είναι τα κύτταρα – καθρέπτες.
Στην πρώτη περίπτωση της γονιδιακής – εμβρυϊκής μνήμης σημαίνει ότι το έμβρυο παίρνει κληρονομικά τον εθισμό, σαν γονιδιακή πληροφορία από μητέρα και πατέρα. Γεγονός που σημαίνει ότι, αν καπνίζουν και οι δύο, η γονιδιακή πληροφορία είναι πιο ισχυρή. Παράλληλα, εάν συνεχίζεται το κάπνισμα κατά τη διάρκεια της εμβρυϊκής του ανάπτυξης, τότε μέσω της αιματικής κυκλοφορίας ενισχύεται η «μνήμη» της απόλαυσης της νικοτίνης και στο έμβρυο.
Ένα δεύτερο, πάρα πολύ ισχυρό στοιχείο, περισσότερο αποδεδειγμένο και τεκμηριωμένο από σύγχρονα πειράματα, είναι ότι κατά τη διάρκεια της βρεφικής και παιδικής ηλικίας το βρέφος, και μετά το παιδί, βλέποντας τους γονείς να καπνίζουν, παθητικά αναπαραγάγει τη συνήθεια αυτή. Αυτό γίνεται με τη λειτουργία κάποιων ειδικών κυττάρων. Πρόκειται για τα λεγόμενα κύτταρα – καθρέπτες, που βρίσκονται στους μετωπιαίους λοβούς του εγκεφάλου και αποτυπώνουν ακούσια όλες αυτές τις συνήθειες που βλέπουν τα μωρά. Δηλαδή, πρόκειται για ένα μηχανισμό μίμησης, που ασυναίσθητα το οικειοποιεί το βρέφος, παίρνοντας την εύκολη εικόνα από το περιβάλλον.
Γενικά, μπορούμε να πούμε ότι για τον εθισμό στη νικοτίνη, ή ακόμη στο αλκοόλ, και βέβαια, και στην παχυσαρκία, ένα μέρος της ευθύνης, ίσως το μεγαλύτερο είναι στους γονείς. Πρέπει να προσληφθούν σε αυτή την καμπάνια αντιμετώπισης του εθισμού, που γίνεται τελευταία, και οι ίδιοι. Πρέπει να πληροφορηθούν και να καταλάβουν ότι ακόμα πριν τεκνοποιήσουν, ή πολύ περισσότερο μετά την τεκνοποίηση, πρέπει να κόβουν τις κακές συνήθειες του αλκοολισμού και του καπνίσματος, ώστε να μην μεταδίδονται αυτές στα παιδιά.
Αυτού του είδους η «διαφώτιση» και ενημέρωση μπορεί να γίνει από τα ΜΜΕ, εφόσον βέβαια και αυτά έχουν τη διάθεση να προωθήσουν μια τέτοια καμπάνια. Είναι, βέβαια, δύσκολο να προωθείς κάτι τέτοιο και να διαφωτίζεις προς τον τομέα αυτό, ενώ ταυτόχρονα διαφημίζεις όλα αυτά τα προϊόντα που φέρνουν τον εθισμό.
Ας ελπίσουμε ότι θα βρεθεί μια σολωμόντειος λύση για αυτή την κατάσταση. Αλλιώς τα θύματα του εθισμού τα αυξάνονται ραγδαία στις δυτικές κοινωνίες.

Οι ΗΠΑ είναι το έθνος που έχει τους περισσότερους υπέρβαρους σε αναλογία πληθυσμού. Οι παχύσαρκοι των ΗΠΑ παρουσιάζουν μια έντονη αυξητική τάση έτσι που υπολογίζεται ότι, αν δεν αλλάξουν διατροφικές συνήθειες, σύντομα θα φθάσουν στο 40%. Ένα έθνος σε επιδημία παχυσαρκίας, που εμφανίζεται ιδιαίτερα στα νεαρά άτομα. Βέβαια, η παχυσαρκία σέρνει μαζί της και άλλα μεγάλα ιατρικά προβλήματα όπως τον διαβήτη, την υπερχοληστεριναιμία, τις αρθροπάθειες, τις εγκεφαλοπάθειες και πλήθος από άλλα μεταβολικά σύνδρομα. Οι Αμερικάνοι, σαν πρακτικοί άνθρωποι, διέγνωσαν έγκαιρα τον τεράστιο αυτό κίνδυνο και ανακήρυξαν την παχυσαρκία ασθένεια και ταυτόχρονα την τοποθέτησαν ανάμεσα στους εθνικούς κινδύνους.
Με αυτόν τον τρόπο ήδη την αντιμετωπίζουν από δεκαετίες. Δυστυχώς, χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία. Τα διάφορα θεραπευτικά σχήματα, φάρμακα και δίαιτες είναι χωρίς αποτέλεσμα και οι παχύσαρκοι αυξάνονται. Μετά από αυτή την αποτυχία οι κυβερνητικοί μηχανισμοί επιστρατεύουν ιατρικούς σχηματισμούς με τον πιο άρτιο εξοπλισμό για την έρευνα του εγκεφάλου, όπως το Εθνικό Ίδρυμα για την Εξάρτηση από Ουσίες (National Institute on Drug Abuse) για την εύρεση μιας λύσης.
Το ινστιτούτο επικέντρωσε την έρευνα στον εγκέφαλο πιστοποιώντας ότι η αρρώστια της παχυσαρκίας είναι εγκεφαλική δυσλειτουργία που χρήζει νευρολογικής θεραπείας.
Χρησιμοποιώντας υψηλής ευκρίνειας τομογράφους και ψηφιακές νευροφυσιολογικές καταγραφές πιστοποίησαν πως ο ανεξέλεγκτος υπερσιτισμός σχετίζεται με ιδιαίτερα έντονη δραστηριότητα στα κέντρα του εγκεφάλου που σχετίζονται με την λήψη της τροφής. Η έρευνα έδειξε ότι οι νευροδιαβιβαστές στις περιοχές αυτές φτάνουν συσσωρευμένοι προκαλώντας στιγμιαία ηδονικά κύματα κατά την διάρκεια του φαγητού.
Η λύση είναι μικτή : Πρέπει κανείς να εξηγήσει στους παχύσαρκους τον μηχανισμό αυτό και παράλληλα, με ουσίες και ερεθισμούς (μαγνητικούς ή ηλεκτρικούς) να διακόψει την ροή αυτών των ηδονικών κυμάτων.

Πριν από 20 χρόνια οι αυτοκτονίες στο μετρό ήταν «μόνο» στη Βιέννη. Οι απόπειρες σταμάτησαν μόλις ο τοπικός τύπος έπαψε να τις αναφέρει. Κάτι παρόμοιο είχε γίνει και με τις αυτοκτονίες στον Πύργο του Άιφελ στο Παρίσι. Η διακοπή των δημοσιεύσεών τους και τα δίχτυα προστασίας μείωσαν και εκεί δραματικά τα περιστατικά.
Μια έρευνα από το Χάρβαντ, και συγκεκριμένα, του ελληνικής καταγωγής Δρ. Χρηστάκη επιβεβαιώνει την παρατήρηση πως η μετάδοση της πληροφορίας μιας αυτοκτονίας αυξάνει τον κίνδυνο για την εμφάνιση και άλλης.
Μελετώντας με μαθηματικούς υπολογισμούς ο Δρ. Χρηστάκης τις συμπεριφορές υποπληθυσμών στην περιοχή της Μασσαχουσέτης εντόπισε ότι η αυτοκτονική τάση είναι περίπου προϊόν αντιγραφικής μίμησης. Βέβαια, παρουσιάζεται σε ένταση σε άτομα επιβαρυμένα με ιδιαίτερο στρες, άγνωστα, όμως, μεταξύ τους.
Σημαντική είναι και η παρατήρηση πως η μη αναπαραγωγή της πληροφορίας μειώνει ουσιαστικά τα κρούσματα.
Αξίζει δε να αναφερθεί ότι κάτι ανάλογο γίνεται και στην παχυσαρκία.