NEURO-TALKS / ΝΕΥΡΟ-ΔΙΑΛΟΓΟΙ

Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΠΕΦΤΕΙ ΟΛΟ ΚΑΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΜΕΣΑ ΣΤΟΝ ΚΥΚΕΩΝΑ ΤΟΥ ΝΑΡΚΙΣΣΙΣΜΟΥ ΜΕ ΚΥΡΙΩΣ ΣΚΕΨΗ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΒΟΛΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΠΟΛΥΤΗ ΑΠΩΛΕΙΑ ΣΕ ΟΤΙ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΣΥΝΔΕΣΗ ΜΕ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΕΣ ΑΞΙΕΣ.
Στην Αμερική, όπου όλα αυτά αρχίζουν και μπορούμε να πούμε ιδιαίτερα ότι είναι το λίκνο του σύγχρονου ναρκισσισμού, αναπτύσσεται η κοινωνία του XXL-Ego. Πρόκειται, δηλαδή, για την απόλυτη τροφοδότηση των αναγκών του υπέρ-Εγώ μας, χωρίς αντίστοιχη κοινωνική αξία.
Χαρακτηριστική είναι η δημιουργία πολλών εταιρειών, που έναντι αμοιβής περίπου 3.000 δολαρίων μπορούν να οργανώσουν ένα γεγονός και να προβάλλουν μια εικόνα, π.χ. την σχέση μιας κοπέλας με ένα σταρ, για μερικά δευτερόλεπτα στην τηλεόραση.
Οι άνθρωποι πληρώνουν αυτήν την υπηρεσία σαν τρελοί στην Αμερική, προκειμένου να έχουν τα 3-4 δευτερόλεπτα διασημότητας σε κάποιο τοπικό ραδιοφωνικό ή τηλεοπτικό σταθμό και να απολαύσουν ετερόφωτα κάτι από την δόξα κάποιου μεγάλου σταρ ή άλλης προσωπικότητας.
Το φαινόμενο έχει πάρει τέτοια έκταση, ώστε κοινωνιολογικές και ψυχιατρικές μονάδες μεγάλων πανεπιστημίων, όπως αυτά της Καλιφορνία, αρχίζουν και κάνουν ειδικές μελέτες, για να προσδιορίσουν την έκταση του φαινομένου.
Σαν γενιά Υ χαρακτηρίζεται η γενιά που γεννήθηκε μεταξύ του 1982 και 2001 και θεωρείται η περισσότερο συγκεντρωμένη σε ότι αφορά την αναζήτηση προσωπικότητας και την προβολή ναρκισσιστικών ιδεωδών.
Σε έρευνα που έγινε τελευταία, πάλι σε Καλιφορνέζικα Πανεπιστήμια, βλέπουμε ότι η τάση είναι να αυξηθεί στις επόμενες γενιές κατά 30%.
Μάλιστα, την ονομάζουν σαν επιδημία ναρκισσισμού και χαρακτηρίζεται σαν διαταραχή της προσωπικότητας με τον όρο διαταραχή ναρκισσιστικής προσωπικότητας.
Βασική ευθύνη δίνεται στους γονείς, που στο διάστημα αυτό ανέθρεψαν κυρίως με το σύνθημα του καιρού που ήτανε χρήματα, δύναμη, δημοσιότητα μια ολόκληρη γενιά μικρών παιδιών τυράννων ανίκανα να προσφέρουν οτιδήποτε άλλο παρά μόνο εθισμένα να ζήσουνε κάποιο μύθο που δεν υπάρχει.
Όπως και να έχει είναι ένα πρόβλημα που πρέπει να αντιμετωπιστεί και οι πρακτικοί Αμερικάνοι θεωρούνε ότι είναι ένα από τα κύρια όπλα καταπολέμησης είναι και η κρίση που μας δέρνει.
Μέσα σε αυτήν την κρίση και στην ανάγκη για προτεραιότητες άλλου είδους είναι επόμενο να σβήσει και η έντονη τάση ναρκισσισμού που κουβαλάει ο καθένας από εμάς και ιδιαίτερα η νέα γενιά.

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ ΔΕΙΧΝΟΥΝ ΜΙΑ ΕΠΙΚΑΛΥΠΤΟΜΕΝΗ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΣΤΙΣ ΔΥΟ ΠΑΘΗΣΕΙΣ, ΠΟΥ ΠΡΟΣΦΕΡΕΤΑΙ ΓΙΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΚΛΙΝΙΚΑ.
Η κλινική ψύχωση έχει τυπικά συμπτώματα με συγκεκριμένα «πάνω – κάτω», εμφανή ένταση και μεταπτώσεις. Αν και η περίπτωση της μεθοριακής διαταραχής της προσωπικότητας παρουσιάζει παρόμοια συμπτωματολογία, τα όρια παραμένουν ασαφή.
Στην προκειμένη περίπτωση του μεθοριακού, έχουμε ένα επίθετο που αναζητά ένα ουσιαστικό. Παρόλα αυτά, φάρμακα που χρησιμοποιούνται για τη μία περίπτωση, τα λεγόμενα ρυθμιστικά της διάθεσης, έχουν επιτυχία και στην κλινική βελτίωση της άλλης.
Επίσης, υπάρχει και μία οριακή επικοινωνία νευροφυσιολογικών ευρημάτων στις δύο καταστάσεις. Οι γνώσεις αυτές οδηγούν στη σκέψη του απόλυτου διαχωρισμού των διαγνώσεων αυτών, αλλά, από νευροβιολογικής άποψης στην κοινή τους αντιμετώπιση με τα ίδια φάρμακα.
Ψυχιατρικά, αποτελεί μία λύση λόγω του μεγάλου αριθμού των μεθοριακών διαταραχών της προσωπικότητας, που χρήζουν θεραπείας.
Και εδώ ισχύει το «καλύτερα δέκα φορές περισσότερο, παρά μία φορά λιγότερο».

Ο ΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΚΙΝΗΣΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΜΕΡΙΚΗ (SEX ADDICTION) ΚΑΙ ΕΧΕΙ ΑΝΑΠΤΥΧΘΕΙ ΓΥΡΩ ΤΟΥ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΑΓΟΡΑ.
Οι ψυχολογικές έρευνες των ασχολουμένων με το θέμα αναφέρουν τις συνηθισμένες αιτίες της γενικά διαταραγμένης προσωπικότητας σαν αφορμή για την εκδήλωση της εξάρτησης αυτής. Δηλαδή, τραύματα και άσχημες εμπειρίες στην παιδική ηλικία, διαταραγμένοι γενετικοί παράγοντες, διάφορα αθροιστικά ισχυρά προβλήματα κλπ.
Βέβαια λείπουν οι εμπεριστατωμένες μελέτες, διότι δεν υπάρχει αρκετό υλικό. Πάντως η εξάρτηση από το σεξ έγινε γνωστή την προηγούμενη δεκαετία, όταν ορισμένοι πλούσιοι σταρ του Χόλυγουντ κατέφευγαν για αυτό τον λόγο στον ψυχαναλυτή. Βέβαια, μετά από λίγο το όλο θέμα ξεχνιόταν, ο σταρ παντρευόταν και από σεξομανής γινόταν υπηρέτης του οικογενειακού σεξ.
Η όλη διαδικασία γεννούσε και την υποψία κάποιας κρυφής διαφήμισης, λόγω της προχωρημένης ηλικίας για αυτού του είδους την εξάρτηση (50-60 ετών). Βέβαια, στην ηλικία αυτή το τακτικό σεξ είναι αναμενόμενο για ανθρώπους χαλαρούς, χωρίς προβλήματα και καλά εισοδήματα.
Άρα, είναι ένα φαινόμενο της μακροζωΐας και της αλλαγής νοοτροπίας σε σχέση με το παρελθόν. Σα συμπτωματολογία εξάρτησης, όμως, είναι υπερβολικό να χαρακτηριστεί.

Θα πρέπει να εξηγήσουμε εξαρχής ότι ο όρος ψυχοπάθεια στην μοντέρνα ψυχιατρική έχει αντικατασταθεί με τον όρο διαταραχή της προσωπικότητας. Τέλος πάντων, για τον πολύ κόσμο παραμένει η ψυχοπάθεια σαν κοινός όρος κατανόησης. Όταν λέμε ψυχοπάθεια εννοούμε την από παιδικής ηλικίας διαταραγμένη συμπεριφορά και σκέψη, που ωθούν σε αποκλίνουσα κοινωνική και πολιτισμική πραγματικότητα.
Η αρχή μια τέτοιας ταξινόμησης των ψυχοπαθητικών ατόμων άρχισε ήδη τον 4ο π.Χ. αιώνα με την καταγραφή του φιλοσόφου Θεόφραστου, μαθητή του Αριστοτέλη, ο οποίος, ανάλογα με τις αποκλίσεις που παρουσίαζαν, χαρακτήριζε τους Αθηναίους πολίτες. Βασικά τους χώριζε σε τρεις ομάδες: τους αδίστακτους, τους γκρινιάρηδες και στους καχύποπτους.
Η πρώτη ομάδα περιλάμβανε τους αδίστακτους. Όπως αναφέρει ο ίδιος ο Θεόφραστος, τους χαρακτήριζε η κακή φήμη, η ευκολία με την οποία ορκιζόντουσαν για τα πάντα, η κολακεία απέναντι στους ισχυρούς και η «ικανότητα» που είχαν να κάνουν το καθετί. Χαρακτηριστικά έλεγε ότι τα επαγγέλματα που αγαπούσαν ήταν του ταβερνιάρη, του προαγωγού, του φοροεισπράκτορα και του παιδονόμου. Συνεχίζει ο Θεόφραστος πως ο αδίστακτος αφήνει την μάνα του να πεινάσει, τον εαυτό του να συλληφθεί και μπορεί να μείνει στην φυλακή περισσότερο από ότι στο ίδιο του το σπίτι.
Για τον γκρινιάρη αναφέρει χαρακτηριστικά ο Θεόφραστος, ότι διαμαρτύρεται στο φίλημα της γυναίκας του, αν είναι όντως αληθινό. Όταν βρέχει παραπονιέται γιατί άργησε να βρέξει και όταν βρει στον δρόμο χρήματα, διαμαρτύρεται γιατί δεν έχει βρει ακόμα θησαυρό.
Ο Θεόφραστος αναλύει, επίσης, και τον χαρακτήρα του καχύποπτου, λέγοντας ότι όταν στέλνει έναν σκλάβο να αγοράσει κρέας, στέλνει έναν δεύτερο για να μάθει πόσα λεφτά ξόδεψε ο πρώτος.
Έπρεπε να περάσουν περίπου 20 αιώνες για να ξαναγίνει ο Θεόφραστος επίκαιρος στους κεντροευρωπαίους όταν αυτοί άρχισαν να αναζητούν μια συνάφεια μεταξύ εγκλήματος και ψυχοπάθειας. Ήταν η εποχή που οι φυλακές ήταν γεμάτες από τέτοιες περιπτώσεις και διάφοροι ψυχίατροι της εποχής προσπαθούσαν να βρουν την γραμμή που ξεχώριζε τα μεν από τα δε.
Πρώτος ο Γάλλος ψυχίατρος Φιλίπ Πινέλ κάνει την πρώτη προσπάθεια το 1809 να περιγράψει την διαταραγμένη προσωπικότητα σαν νοσηρή οντότητα. Ακολουθεί περίπου στο ίδιο χρονικό διάστημα ο επίσης Γάλλος ψυχίατρος Ζαν Εσκουιρόλ, που αναφέρει πλέον τις ψυχοπάθειες ως μονομανία ανάλογα με τον τύπο π.χ. κλεπτομανία, πυρομανία κ.τ.λ. Αυτό περίπου παραμένει για δεκάδες χρόνια μετά και κυριαρχεί στην Γαλλική Ψυχιατρική. Ξανά από τον ίδιο χώρο, ο ψυχίατρος Αυγουστίνος Μορέλ προτείνει μια νέα θεωρία ότι κατά κύριο λόγο οι ρίζες της ψυχοπάθειας είναι στο κοινωνικό περιβάλλον και επηρεάζουν την ίδια οικογένεια από γενιά σε γενιά, έτσι που να καθιερωθεί συγκεκριμένος τύπος ψυχοπαθούς. Με την ιδέα αυτή συμβιβάζεται στις αρχές του 20ου αιώνα πλέον και ο διάσημος Ιταλός ψυχίατρος Καίσαρας Λαμπρόζο, ο οποίος μιλάει για γεννημένους εγκληματίες.
Οι δύο αυτοί εκπρόσωποι της Γαλλοϊταλικής ψυχιατρικής σχολής σχηματίζουν και το βασικό πυρήνα του ιδεολογικού προσανατολισμού των Ναζί στην αντίληψη της «ανάξιας λόγου ζωής» για ψυχοπαθείς εγκληματίες. Με βάση αυτή εξοντώθηκαν εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι που θεωρήθηκαν από τους Ναζί ύποπτοι ότι μπορούσαν να αποτελέσουν την βάση για έναν τύπο ανθρώπου ψυχοπαθολογικής εξέλιξης.
Την ίδια εποχή περίπου ο Γερμανός ψυχίατρος Εμίλιος Κρέπελιν ισχυρίζεται με ένα βιβλίο του, που εκδίδει με τίτλο «Την ψυχοπάθεια την γεννά το περιβάλλον». Οι εργασίες του Κρέπελιν, μαζί με αυτές του επίσης Γερμανού Λουδοβίκου Κωχ, καθιερώνουν στη Γερμανική νευρολογία και ψυχιατρική την έννοια της ψυχοπαθολογικής προσωπικότητας κατά τα πρότυπα της περιγραφής από τον Θεόφραστο, χαρακτηρίζοντας σε υπο-ομάδες τους διεγερμένους, τους αχαλίνωτους, τους ψεύτες, τους εχθρούς της κοινωνίας, τους επιθετικούς κ.τ.λ.
Συνεχίζοντας την παράδοση της Γερμανικής ψυχιατρικής το 1920 ο κορυφαίος Γερμανός νευρολόγος Κουτς Σνάιντερ γράφει ένα βιβλίο για τις ψυχοπαθολογικές προσωπικότητες που τις χωρίζει σε 10 διαφορετικές κατηγορίες. Ξαναϋπεισέρχεται σε αυτό το σημείο η δικαστική ψυχιατρική, όπου την ψυχοπαθολογική προσωπικότητα την κατατάσσει ταυτόχρονα και σαν εγκληματική, εφόσον δεν συνοδεύεται από επιληπτικές κρίσεις ή άνοια.
Αυτό παραμένει αναλλοίωτο μέχρι στις αρχές του 1980, όπου πλέον επίσημα στην διεθνή διαγνωστική και στατιστική κατάταξη των ψυχιατρικών ασθενειών σβήνεται ο όρος «ψυχοπάθεια» και στην θέση του μπαίνει ο όρος «διαταραχές της προσωπικότητας».
Αυτή είναι μια σύντομη ιστορία της ψυχοπαθολογίας, που πλέον σήμερα υπάρχει σαν ιστορική μόνο έννοια. Ο ανάλογος όρος είναι διαταραχές της προσωπικότητας, που είναι μια διαταραχή, σε καμία όμως περίπτωση δεν γίνεται πουθενά αποδεκτή σαν παθολογική νοσολογική οντότητα.
Ακόμη και στα δικαστήρια ίσως λαμβάνεται υπόψη, αλλά, για τον καταλογισμό δεν έχει κανένα ειδικό βάρος. Η γνώση της ιστορικής αυτής εξέλιξης ενός ψυχιατρικού όρου αξίζει αναφοράς για λόγους προσανατολισμού, διαχωρισμού και οριοθέτησης. Με βάση, δηλαδή, αυτά μπορεί κανείς να ψάξει παραπέρα και να κάνει ένα βήμα ακόμη στο δαίδαλο αυτό, που λέγεται διαταραχές της προσωπικότητας και οι συνέπειες στην κοινωνική ζωή.