NEURO-TALKS / ΝΕΥΡΟ-ΔΙΑΛΟΓΟΙ

Η ΦΩΤΟΦΟΒΙΑ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ ΣΑΝ ΜΙΑ ΕΝΤΟΝΗ ΔΥΣΦΟΡΙΑ ΜΕ ΠΟΝΟ ΣΤΑ ΜΑΤΙΑ ΣΕ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΦΩΣ. Η ΕΥΑΙΣΘΗΣΙΑ ΑΥΤΗ ΣΤΟ ΦΩΣ ΟΦΕΙΛΕΤΑΙ ΠΟΛΛΕΣ ΦΟΡΕΣ Η ΣΤΟ ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΕΝΤΟΝΟ ΦΩΣ ΠΟΥ ΕΙΣΕΡΧΕΤΑΙ ΣΤΟ ΜΑΤΙ Η ΑΚΟΜΑ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΛΑΧΙΣΤΗ ΔΙΕΓΕΡΣΗ ΦΩΤΟΥΠΟΔΟΧΕΩΝ ΤΟΥ ΑΜΦΙΒΛΗΣΤΡΟΕΙΔΟΥΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΕΡΕΘΙΣΜΑ ΣΤΟ ΟΠΤΙΚΟ ΝΕΥΡΟ.
Αυτό με τον καιρό όταν υφίσταται παράγει μια αντανακλαστική φοβία για κάθε είδους ρήξη φωτός στον οφθαλμό και αποτελεί μια άκρως δυσάρεστη κατάσταση τόσο ψυχική όσο και οργανική γιατί μπορεί να φτάσει μέχρι την τύφλωση.
Οι αιτίες που συμβαίνει αυτό είναι πάρα πολλές για αυτό όταν τύχει και εμφανιστεί χρειάζεται ιδιαίτερη έρευνα για την κατάσταση και αντιμετώπιση της φωτοφοβίας.
Κυρίως αρχίζουμε με πάρα πολλές αιτίες που είναι στο ίδιο το μάτι όπως για παράδειγμα έλκος ή δυστροφία του κερατοειδούς αλλά υπάρχουνε και πάρα πολλοί άλλοι παράμετροι που πρέπει να ελεγχθούν ή κατευθείαν από το νευρολογικό σύστημα κυρίως όταν έχουμε λοιμώξεις αυτού κυρίως εγκεφαλίτιδες ή μηνιγγίτιδες ή ακόμη και φάρμακα που λαμβάνονται σε χρόνια δόση όπως είναι τα ηρεμιστικά.
Υπάρχουν και άλλες διάφορες αιτίες. Πάντα όμως κυριαρχούν οι λοιμώδης αιτιολογίες και οι δηλητηριάσεις όπως π.χ. η δηλητηρίαση από υδράργυρο ή η λοιμώδης μονοπύρήνωση. Όπως και να έχει η κατάσταση όταν συμβαίνει αυτό ή η φωτοφοβία πρέπει πάντοτε η προσοχή μας να είναι τεταμένη στην διαφοροδιάγνωση και να έχουμε έγκαιρη επέμβαση και να αποφύγουμε θεραπευτικά τα χειρότερα.

Ήδη από το 1931 ήταν γνωστό ότι η λοιμώδης μονοπυρήνωση σχετίζεται με την παρουσία πολλών νευροψυχιατρικών ασθενειών. Στις αρχές της δεκαετίας του ’50 εντοπίστηκαν από έναν ερευνητή ολόκληρες περιοχές στην Αφρική, όπου η λοιμώσης μονοπυρήνωση προκαλούσε έναν λεμφογενές όγκο σε διάφορα μέρη του σώματος και σχεδόν είχε επιδημιολογικό χαρακτήρα. Μόλις το 1964 πιστοποιήθηκε ότι αυτός ο λεμφογενής όγκος είχε την αιτία του στη μόλυνση από έναν ιό, που πήρε το όνομά του από αυτούς που τον ανακάλυψαν, τον Epstein και τον Barr.
Οι πρώτες αρρώστιες που διαπιστώθηκε ότι έχουν άμεση σχέση με τον ιό του Epstein – Barr ήταν το φαρυγγικό καρκίνωμα, η νόσος του Xότσκινγκ, ο καρκίνος των πνευμόνων και κακοήθης κοκυοκυττάρωση. Οι έρευνες κατέδειξαν για τον ιό του Epstein – Barr ότι πρόκειται για έναν ιό όπου σε 60% έχει άμεση σχέση με τους ιούς του έρπη και ότι ο ξενιστής του είναι ο άνθρωπος. Οι έρευνες έδειξαν ότι πηγαίνει στα Β λεμφοκύτταρα και μέσω αυτής της οδού εισχωρεί στο ανθρώπινο σώμα. Προκαλεί μια αύξηση των κυτταροτοξικών κυττάρων, και ιδιαίτερα των Τ κυττάρων. Τα συγκεκριμένα κύτταρα είναι και η πιστοποίηση της λοιμώδους μονοπυρήνωσης.
Στη Δύση εμφανίζεται μια κορύφωση της νόσου στην ηλικία των έξι ετών, περίπου στο 80% των παιδιών, και αργότερα μια δεύτερη στα 10. Εμφανίζεται κυρίως σε φτωχά στρώματα, για αυτό και στον τρίτο κόσμο πλέον από την ηλικία των τριών ετών θεωρείται ο καθένας ότι κουβαλάει τον ιό του Epstein – Barr.
Η λοιμώδης μονοπυρήνωση εξαιτίας του ιού του Epstein – Barr μπαίνει, όπως είπαμε, μέσω του στόματος στον λεμφωτικό ιστό, εκεί στην περιοχή του φάρυγγα, και από εκεί με τα Β λεμφοκύτταρα εξαπλώνεται δια της κυκλοφορίας σε όλο το σώμα. Πάλι με την κυκλοφορία φτάνει μέχρι τον εγκέφαλο και προσβάλει το κεντρικό νευρικό σύστημα ή σε γενικευμένη ή σε εστιακή μορφή.
Τα συμπτώματα μετά από ένα χρόνος επώασης περίπου έξι εβδομάδων, εμφανίζονται απότομα με χαρακτηριστικό πυρετό, με πονοκέφαλο, τραχειοβρογχίτιδα, διόγκωση των λεμφαδένων στον αυχένα και σπληνομεγαλία. Πολλές φορές εμφανίζεται μια ερυθρότητα του δέρματος, καθώς επίσης, και ένα οίδημα γύρω από το στόμα. Σαν τελευταίο σύμπτωμα όταν έχουμε έξαρση είναι η ηπατομεγαλία και η μυαλγία και η ξαφνική εμφάνιση νευρολογικών συμπτωμάτων.
Εάν είναι ακίνδυνο μετά από δύο εβδομάδες περνάει ο πυρετός και μειώνεται η ένταση της πορείας την τρίτη εβδομάδα, έτσι ώστε μπορεί να μην ξαναεμφανιστεί. Κλινικά, αυτό που πιστοποιεί την ύπαρξη της «σκληρής» λοιμώδους μονοπυρήνωσης είναι η αύξηση των λεμφοκυττάρων πάνω από 20.000 και η πιστοποίηση του αντισώματος VCI, αρχικά των Viral Capsid Antigen Igm Antibody.
Ήδη από τη δεκαετία του ’70 είχε παρατηρηθεί ότι σε ένα μεγάλο ποσοστό αυτών που προσβάλλονται από τη λοιμώδη μονοπυρήνωση, εμφανίζουν νευρολογικά συμπτώματα σε ποσοστό περίπου 20%. Τα συμπτώματα και τα σύνδρομα αυτά είναι η μηνιγγίτιδα, μηνιγγοεγκεφαλίτιδα, μυελίτιδα, πολυνευροπάθεια τύπου Guillain – Barre, πάρεση προσωπικού, μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα, καθώς και χρόνιοι πονοκέφαλοι και ημικρανίες.
Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις η συμπτωματολογία είναι συμπτωματική και εφόσον, στις περισσότερες φορές, παρέλθει η νόσος της λοιμώδους μονοπυρήνωσης δεν ξαναεμφανίζονται τα συμπτώματα. Όταν όμως, και αν, εμφανιστούν πρόκειται για μια ιδιαίτερα δύσκολη κατάσταση που πρέπει να τύχει ειδικής αντιμετώπισης.

Η λοιμώδης μονοπυρήνωση στην παιδική ηλικία είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη γιατί πολλές φορές έχει μια «ύπουλη» πορεία. Δηλαδή, μπορεί να υφίσταται σε νεογνά μέχρι και σε παιδιά 3 έως 4 ετών και να μην γίνει αντιληπτή παρά μετά από καιρό. Δηλαδή, μπορούν τα νεογνά ή τα παιδιά να έχουν για μια περίοδο λοιμώδη μονοπυρήνωση, κυρίως με ελαφρούς πυρετούς, ηπατικές διαταραχές και σύγχυση και να μην γίνει αντιληπτό. Και αφού περάσει το οξύ στάδιο και μια λανθάνουσα περίοδος υποκλινικής μορφής της νόσου, ένας δεύτερος μολυσματικός ή αλλεργιογόνος παράγων, π.χ. ένα εμβόλιο, να προκαλέσει μια νέα ανοσολογική αντίδραση με κλινική έκφραση επιληπτικών κρίσεων. Κατά κανόνα οι κρίσεις αυτές είναι εστιακές, δηλαδή, στιγματίζουν ορισμένα σημεία του εγκεφάλου και προκαλούν τοπικές αντιδράσεις.
Σε τέτοιες περιπτώσεις πάντα υπάρχει ένα διαγνωστικό κομφούζιο δίνοντας διάφορες αγωγές, οι περισσότερες συμπτωματικού χαρακτήρα που διαιωνίζουν τον φαύλο κύκλο της θεραπείας, και την ύπαρξη των επιληπτικών κρίσεων.
Στα στάδια αυτής της ήπιας υποκλινικής ύπαρξης λοιμώδους μονοπυρήνωσης ο αριθμός των αντισωμάτων που δημιουργεί η αρρώστια είναι χαμηλός. Ακόμα και αν το σκεφθεί ο γιατρός, λόγω του χαμηλού αριθμού αντισωμάτων του Epstein Barr (ιού υπεύθυνου για την λοιμώδη μονοπυρήνωση) δεν θα προβεί σε θεραπευτικούς χειρισμούς.
Κοντολογίς, γιατροί, νοσοκόμοι, συγγενείς όταν έχουν να κάνουν με νεογνά ή βρέφη που παρουσιάζουν μετά από πυρετό κρίσεις ψάχνουν οπωσδήποτε για υποκλινική ύπαρξη της λοιμώδους μονοπυρήνωσης και κατάλληλο νευρολογικό έλεγχο αποφεύγοντας ταυτόχρονα οποιαδήποτε άλλη πιθανή λοιμώδη αλλεργιογόνο αντίδραση π.χ. χορήγηση εμβολίου.